Körlük Tedavisinde İlk İnsan İmplantı Hazır

Optik Sinir Olmadan Görme Hedefi

Elon Musk'ın Neuralink şirketi, görme engelli kişilerin tekrar görmesine yardımcı olmak için iddialı bir projeyi hayata geçiriyor. Şirketin Blindsight adlı deneysel beyin implantı, ABD Gıda ve İlaç İdaresi'nden (FDA) "çığır açan cihaz" statüsü aldı; bu statü, umut vadeden tıbbi teknolojilerin geliştirilmesini ve incelenmesini hızlandırıyor. Sistem, giyilebilir bir kamerayı, gözleri ve optik sinirleri atlayarak görsel bilgiyi doğrudan beynin görsel korteksine gönderen bir implantla birleştiriyor ve beynin görsel işleme merkezi sağlam olduğu sürece, doğuştan görme engelli olanlar için bile umut sunuyor.

Neuralink, cihazın hayvan modellerinde görsel tepkiler üretebildiğini gösteren önceki çalışmalara dayanarak, 2026 yılında Blindsight'ın ilk insan denemelerine hazırlanıyor, ancak ilk çözünürlüğün düşük olması bekleniyor. Elon Musk, teknolojinin başlangıçta "temel, düşük çözünürlüklü görseller"e benzeyebileceğini, ancak zamanla gelişebileceğini ve potansiyel olarak kullanıcıların normal görüşün ötesindeki bilgileri, örneğin kızılötesi veya ultraviyole dalga boylarını algılamasına olanak sağlayabileceğini söyledi.

Bu gelişme, beyin-bilgisayar arayüzleri kullanarak duyusal işlevleri geri kazandırmaya yönelik nöro teknolojideki daha geniş bir atılımı vurguluyor; Neuralink ayrıca bu tür sistemleri daha erişilebilir hale getirmek için 2026 yılına kadar BCI cihazlarının ve otomatik cerrahi prosedürlerin yüksek hacimli üretimine doğru ilerliyor. Çığır açan bu durum önemli bir ilerlemeyi işaret etse de, uzmanlar doğal görmeyi tamamen geri kazandırmanın karmaşık bir zorluk olmaya devam ettiğini ve daha fazla araştırma ve testin gerekli olacağını belirtiyor.

Blindsight, geleneksel görme tedavilerinden farklı olarak hasarlı gözleri ya da optik sinirleri onarmaya çalışmıyor. Sistem, çevreden alınan görüntüleri muhtemelen giyilebilir bir kamerayla toplayarak kablosuz şekilde beynin görsel korteksine yerleştirilen implanta iletiyor. İmplant, bu verileri elektriksel sinyallere dönüştürerek beynin görsel algıyı yeniden üretmesini hedefliyor.

İlk aşamada elde edilecek görüntülerin düşük çözünürlüklü ve pikselli olacağı belirtiliyor. Ancak zamanla beynin bu yapay sinyallere uyum sağlayabileceği ve algının gelişebileceği ifade ediliyor. Teknoloji, hem sonradan görme kaybı yaşayan bireyler hem de optik sinirleri çalışmayan kişiler için tasarlanmış durumda. Elon Musk, görsel korteksi sağlam olan doğuştan kör bireylerin bile teorik olarak ilk kez görsel deneyim yaşayabileceğini söylüyor.

Blindsight, FDA tarafından “çığır açan tıbbi cihaz” statüsüne alınmış olsa da bu unvan doğrudan klinik onay anlamına gelmiyor. Neuralink ise ilerleyen aşamalarda bu teknolojinin yalnızca görmeyi geri kazandırmakla sınırlı kalmayıp, insan algısını doğal sınırlarının ötesine taşıyabilecek yeni yetenekler sunabileceğini öngörüyor.