İnternet Satışlarına Kesin Hüküm !

Ege Gözlükçüler ve Optisyenler Dernekleri Federasyonu Avukatı Suat Şimşek’in hükme ilişkin açıklamalarını ve kontak lensin internetten satılmasına ilişkin kanuna aykırı noktaları aşağıdaki yazıda okuyabilirsiniz.

İnternet Satışlarına Kesin Hüküm !
Bu haber kez okundu.

İNTERNETTEN KONTAK LENS SATIŞININ
HUKUKA AYKIRILIĞI MAHKEME KARARI İLE
BİR KEZ DAHA TESPİT EDİLDİ.

İNTERNET OPTİSYENLİK MÜESSESİ DEĞİLDİR.
 
Yasa gereği numaralı ve renkli her türlü kontak lens hekim reçetesi ile sadece optisyenlik müessesesinde satışına izin verilen ilaç ve tedavi kapsamında değerlendirilen tıbbi cihazdır.
 
Yasal olmamasına rağmen sürdürülen internetten online kontak lens satışının hukuka aykırılığı, sanal mağazaların post satışlarının kapatılmasına ilişkin karara yaptıkları itirazın mahkeme kararı ile reddedilmesi üzerine bir kez daha gündeme geldi.
 
Ankara 14. İdare Mahkemesinin emsal teşkil eden iki kararı ile;

*internetten kontak lens satışı yapılamayacağı,
*Bankalararası Kart Merkezi’nin bundan sonra internetten lens satışı yapan şirketlere sanal post hizmeti sağlamasının hukuka aykırılık teşkil edeceği 
*Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nun Bankalararası Kart Merkezi’ne müdahale etmesinin hukuka ve kanunun amacına uygun olduğu Ankara 14. İdare Mahkemesi tarafından hüküm altına alındı.

Ege Gözlükçüler ve Optisyenler Dernekleri Federasyonu olarak, internette kontak lens satışının yasal olmadığını bir kez daha vurgulayan bu mahkeme hükmünün alınmasında konuya gösterdikleri hassasiyet ve önem için Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihazlar Kurumu Başkanı Dr. Hakkı Gürsöz, Kurum Başkan Yardımcısı Ali Sait Septioğlu ve Kurum Şube Müdürü İsmail Başyayla’ya teşekkür ederiz.
 
Ege Gözlükçüler ve Optisyenler Dernekleri Federasyonu Avukatı Suat Şimşek’in bu hükme ilişkin açıklamalarını ve kontak lensin internetten satılmasına ilişkin kanuna aykırı noktaları aşağıdaki yazıda okuyabilirsiniz.
 
Ege Gözlükçüler ve Optisyenler Dernekleri Federasyonu
 
***
 
Ankara 14. İdare Mahkemesinin 2016/1906 E. 2016/4952 K. Sayılı ve 29.11.2016 tarihli kararı ile yine Ankara 14. İdare Mahkemesinin 2016/1737 E. 2016/4953 K. Sayılı ve 29.11.2016 tarihli iki kararı, internetten kontak lens satışının hukuki himaye göremeyeceğine işaret eden çok önemli iki karardır.

Hâlihazırda bazı şirketler ve optisyenlik müesseseleri, 5193 sayılı Optisyenlik Hakkında Kanun’a, 28886 sayılı Optisyenlik Müesseseleri Hakkında Yönetmelik’e ve 29001 sayılı Tıbbi Cihaz Satış Reklam ve Tanıtım Yönetmeliği’ne aykırılık teşkil edecek biçimde, sırf sektördeki pazar paylarını arttırmak, Optisyenlik Müesseselerinden satış yapmanın zorunlu olarak beraberinde getirdiği masraflardan kaçınmak ve piyasadaki rekabet ortamına rahatça müdahale edebilecek konuma erişmek amacıyla internetten kontak lens satışı yapmaktadır.

Teknolojinin gelişmesi, bireylerin internete erişiminin kolaylaşması beraberinde elektronik ticaretin de gelişmesini getirmiştir. Böylelikle daha az zaman ve emek harcayarak internet üzerinden ihtiyaçlarını karşılayabilme fikri her tüketicinin tercihte önceliği haline gelmiştir. Fakat kontak lensler, göz hekimleri tarafından uygulaması yapılabilen tıbbi cihazlar olduğundan mevzuatımız, bizatihi optik müesseselerinin bile, hekimin yerine geçip kontak lens tavsiye etmesi ve göz muayenesi yapmasını hatta buna yarayan cihazları bulundurmasını yasaklamıştır. Kontak lens edinim sürecinin Sağlık Bakanlığımız ve Göz Hekimlerimizin işaret ettiği şekilde olması gerekmektedir.

Kontak lenslerin göze uyumunu pek çok farklı faktör etkilemektedir. Eğim ve çapı aynı olan farklı marka ve modelde, farklı firma lenslerinin farklı olan materyalleri, tasarımları, oksijen iletkenlikleri, sertlikleri gibi faktörler de kontak lenslerin göze uyumunu etkiler. Sayılanlar gibi lense bağlı faktörlerin yanı sıra, her bireyin farklı olan gözkapağı kuvvetleri, kapak aralığı, kapak kenarı açıları, kornea kapak ilişkisi gibi hastaya özel faktörlerde kontak lenslerin göze uyumunu etkiler.
Hal böyleyken Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tarafından, kanunla kendisine tanınan “izinsiz veya gerçeğe aykırı sağlık beyanı ile yapılan satışları denetlemek, gerektiğinde durdurma, toplama, toplatma ve imha iş ve işlemlerini yapmak veya yaptırmak, izin ve sağlık beyan­ları yönünden bunların her türlü reklam ve tanıtımlarını denetlemek ve aykırı olanları durdurmak, piyasaya arz edilen ilaç, tıbbî cihaz ve ürün­lerin reklam ve tanıtımının usûl ve esaslarını belirlemek ve uygulamasını denetlemek” görevine dayanılarak internet sitelerinde optik ürün satışı yapan işletmelerin sanal post satışlarının kapatılması işlemi Bankalararası Kart Merkezi’ne gönderilen 32972 sayılı 15.03.2016 tarihli işlemle engellenmiştir.  Bu durum karşısında internetten lens satış faaliyetinde bulunan davacılar Ankara 14. İdare Mahkemesine başvuruda bulunarak ticari menfaatlerinin zedelendiğinden bahisle bahse konu işlemin iptali ile beraber maddi ve manevi zararlarının tazminini talep etmişlerdir. Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu ise, savunmasında davacının optisyenlik ruhsatnamesine sahip olmasının başlı başına her mecrada satış yapabileceği anlamına gelmediğini, mevzuatta Optisyenlik Müesseselerinin ayrıntılarıyla düzenlenmesinin kamu sağlığı amacına hizmet ettiği, internetten lens satışının yapılmasının önemli göz problemlerine yol açabilecek şekilde denetimsiz yapıldığından kamu sağlığını hiçe saydığı vurgusu yapılmıştır.

Ankara 14. İdare Mahkemesi iki kararında da, gerekçelerini benzer şekilde kurmuş ve iki davanın da reddine karar vermiştir. Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nun internet sitelerinde optik ürün satışı yapan işletmelerin sanal post satışlarının kapatılması işleminin hukuka uygun olduğu tespit edilmiştir. Optisyenlik Hakkında Kanun’un amacına değinen mahkeme, kanunun amacının öncelikle ve önemle fertlerin ve toplumun sağlığını korumak üzere optisyenlik faaliyetlerinin sürdürülmesi olduğunu vurgulamıştır. Mahkeme, kararında ayrıca, kanunla optisyenlik mesleğinin, “mesul müdür”ün, “optisyenlik müessesesi ruhsatnamesi”nin, reçeteli lens satışını kimlerin yapabileceğinin, optisyenlik uygulamalarının sınırlarının ayrıntılarıyla düzenlendiğine dikkatleri çekmiştir. Böylelikle kanun koyucu internetten lens satışı yapılmasının yasak olduğunu açıkça düzenleme gereği görmemiş, zira lens satışı yapılabilecek mecralar gösterilmişken, kanunun mefhum-u muhalifinden lens satışının gösterilen yerler dışında yapılamayacağı da anlaşıldığından yazılı şekilde hüküm kurulması isabetli görülmüştür. Gerçekten, modern toplum ve günümüz ticari hayatta her konunun mevzuat hükümleriyle açıkça düzenlenmesi mümkün değildir. Bu sebeple hukuk düzenimize öncelikle ilkeler hâkim olmuş, daha sonra temel normlar düzenlenmiş, nihayetinde ise ihtiyaç duyulan alanlarda ayrıntılı kanun hükümleri, yönetmelikler, gerektiğinde diğer idari düzenleyici işlemler yapılmıştır. Bu normlar hiyerarşisinde dahi uyuşmazlığa uygulanacak açık bir düzenlemenin bulunmaması, korunan menfaatlerin aksinin anlaşılması anlamına gelemeyecektir. İşte bahse konu iki mahkeme kararı hukukta kanun koyucunun amacının ön planda tutulmasının ne denli mühim olduğunun vücud bulmuş halidir demek yanlış olmayacaktır.

Ayrıca anılan mahkeme kararlarında Optisyenlik Hakkında Kanun’un Optisyenlerin mesleği icra sırasında Optisyenlik Müessesesinde bulunma zorunluluklarını düzenleyen 9. Maddesine de önemle yer vermiş bulunmaktadır. İnternetten lens satışı gerçekleştiren firmaların mevzuat hükümlerini işlevsiz hale getirdiğini açıkça ortaya koyan mahkeme heyeti, internetten lens satışı yapıldığının kabulü halinde “müessesede bulunma” halinin zımnen ortadan kalkabileceği endişesini belirtmiştir.

Ayrıca, Mahkeme, Optisyenlik Müesseseleri Hakkında Yönetmelik’in “Amaç” başlıklı 1. Maddesini birebir alıntılamıştır. Bu maddede yönetmeliğin çıkarılış amacının esasen fertlerin ve toplumun sağlığını korumak üzere Optisyenlik mesleğini, müesseselerini, bu müesseselerin işleyişini, denetimini, tanıtımını ve reklamını düzenlemek olduğunu vurgulamıştır. Ardından aynı yönetmeliğin 10. Maddesini de aynen alıntılamış olan heyet, Optisyenlik müesseselerinin fiziki olarak da sağlaması gerekli şartların ne denli sıkı kurallara tabi olduğunu özellikle ortaya koymanın önemini bir kez daha gözler önüne sermiştir. Hemen ardından 14. Maddeden alıntı yapmış, “mesul müdür” ün müessesede bulunması zorunluluğuna değinip, yönetmelikle mesul müdürün müessesede bulunmayışının sınırını dahi çizmiş olan hükümlerden alıntılar yapmıştır. Gerçekten, yönetmeliğe göre mesul müdür, yıl içerisinde en fazla otuz gün izin kullanabilmektedir ve hatta bu süre içinde dahi mesul müdürlük yapabilecek bir kimsenin müessesede mesul müdür olarak bizzat bulunması zorunludur. Aksi halde müessesede reçeteli optik satışı yapılamayacaktır. Yani mesul müdürün fiilen müessesede bulunmasının bu denli önemli olduğunu vurgulayan bir Yönetmelik nasıl olur da internetten lens satışının yapılmasına cevaz verebilir? Kararı veren Mahkeme, gerekçesinde yaptığı alıntılarla, ilgilileri bu soru üzerinde düşünmeye sevk etmektedir ki, nihayetinde akla yatkın olan cevapla birlikte, Mahkeme kararının haklı gerekçesi ortaya çıkmaktadır.

Türk Milleti Adına Kararını veren Mahkeme tüm açıklamalarından sonra netice kısmında, her ne kadar internet aracılığıyla lens satışının yasak olduğu yönünde açık bir hüküm bulunmadığı kabul edilse bile, Optisyenlik müessesesinde mesul müdür bulundurma zarureti, yine Optisyenin müessesede bizzat bulunması gerekliliği ve nihayetinde fertlerin ve toplumun sağlığı düşünüldüğünde her türlü reçeteli lens satışının ancak Optisyenlik mesleğini icra etmeye yetkisine sahip kişilerin fiilen kontrol ve denetimi altında yapılmasının amaçlandığı belirtilmiştir.  Ayrıca Optisyenlik Müessesesi açıp işletmek isteyenlerin Optisyenlik Müessesesi ruhsatı almak zorunda oldukları, anılan ruhsatın alınmasında da Optisyenlik Müessesesinin fiziki şartlarının belirlenmesinde de esasen gözetilen amacın Optisyenlik faaliyetinin fiziken Optisyenlik Müessesesinde yürütülmesi gerekliliği olduğu özellikle vurgulanmış, ardından halihazırda internetten lens satışı yapılmasına cevaz veren bir hükmün bulunmadığı eklenmiştir. Mahkeme kararında son olarak, internetten lens satışına izin verildiği takdirde söz konusu optik ürünlerinin satışının denetiminin nasıl yapılacağı yahut hangi kriterlerin uygulanacağı bilinemeyeceğinden bu konuda yasal düzenlemeler bulunmadığından bahisle internetten lens satışı yapıldığında doğabilecek tehlikelerden de bahsetmiştir. Mahkeme heyeti kararın son kısmında açıkça “göz sağlığı açısından önemli zararları olabilecek lens satışının denetimsiz bir biçimde gerçekleşmesinin önlenmesi” amacını taşıyan Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nun işlemini yetki, şekil, amaç, konu bakımından hukuka uygun bulmuştur.

Ankara 14. İdare Mahkemesinin emsal teşkil eden iki kararı ile internetten lens satışı yapılamayacağı, Bankalararası Kart Merkezi’nin bundan sonra internetten lens satışı yapan şirketlere sanal post hizmeti sağlamasının hukuka aykırılık teşkil edeceği ve Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nun Bankalararası Kart Merkezi’ne 32972 sayılı 15.03.2016 tarihli işlemle müdahale etmesinin hukuka ve kanunun amacına uygun olduğu Türk Milleti Adına yargılama yetki ve görevine haiz olan Ankara 14. İdare Mahkemesi tarafından hüküm altına alınmış bulunmaktadır.
 
Av. Suat ŞİMŞEK
Ege Gözlükçüler ve Optisyenler Dernekleri
Federasyonu Avukatı


Kaynak : egod.com.tr









İlgili Galeriler
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.